Mengen van afvalstoffen

Dit onderwerp is bedoeld voor bedrijven, gemeenten en provincies (namens deze de Omgevingsdiensten) en het Rijk (Inspectie Leefomgeving en Transport – ILT). Bij veel bedrijfsactiviteiten met afvalstoffen speelt ‘mengen’ een rol en hiervoor kan een vergunning vereist zijn. Dit mengen begint al vanaf het ontstaan van het afval. Verschillende afvalstoffen die vrijkomen bij een bedrijf worden soms in eenzelfde container gedaan. Bedrijven die afvalstoffen ontvangen, voegen deze samen in een grotere opslagvoorziening (soms is dat mengen). De verwerker mengt afvalstoffen om ze bijvoorbeeld in eenzelfde installatie te verwerken. Of hij zet afvalstoffen in een productieproces in en mengt daarbij de afvalstoffen met niet-afvalstoffen om een product te maken.

Elke samenvoeging van afvalstoffen kan mengen zijn. Dit is afhankelijk van de aard, eigenschappen en samenstelling van de samen te voegen afvalstoffen. Bedrijven en bevoegde gezagen lezen in dit onderwerp in het CMP:

• wanneer sprake is van mengen;
• of voor het mengen een vergunning nodig is;
• wat de wetgeving zegt over het mengen;
• welke afwegingen het bevoegd gezag moet maken om te beoordelen of een bedrijf een vergunning voor het mengen kan krijgen.

Voor alle bedrijven gelden regels voor gescheiden houden en mengen

Dat het samenvoegen van afvalstoffen een vorm van mengen kan zijn en dat daarvoor een vergunning nodig kan zijn, geldt niet alleen voor afvalverwerkende bedrijven. Het geldt ook voor bedrijven waar afval ontstaat. In de basis ontstaan bij elk bedrijf afvalstoffen: zowel bij een bakker, een winkel, op een kantoor, bij een transportbedrijf als bij een grote industriële productielocatie. Voor al deze bedrijven gelden regels voor het gescheiden houden van hun afvalstoffen. Gescheiden houden bedrijfsafval en gevaarlijk afval gaat in op de algemene regels die gelden voor het gescheiden houden van afvalstoffen door alle bedrijven. Wil iemand die zich ontdoet van afval dit afval toch mengen én voor het mengen is een vergunning nodig, dan staat in paragraaf 4  Toetsingskaders voor mengen van afvalstoffen wanneer het bevoegd gezag voor het mengen een vergunning kan verlenen.

In een circulaire economie (CE) worden zo veel mogelijk materialen zo hoogwaardig mogelijk gebruikt op een veilig wijze voor mens en milieu. Steeds meer afvalstoffen vinden hun weg naar nuttige toepassing (bijvoorbeeld via recycling) en zijn dus een grondstof voor nieuwe materialen en producten. Het is daarom belangrijk om de diverse materialenstromen kwalitatief zo zuiver mogelijk te houden om hoogwaardige secundaire grondstoffen te verkrijgen. Bovendien worden deze afvalstoffen vaak gemengd met primair materiaal tot een nieuw product dat op de markt wordt gebracht. Vanuit de CE-gedachte is dat zeer gewenst, want zo hoeven minder nieuwe grondstoffen te worden gewonnen.

Het mengen van afvalstoffen moet echter wel verantwoord zijn. In afvalstoffen kunnen gevaarlijke stoffen en andere verontreinigingen voorkomen. Zo kan mengen zorgen voor ongewenste verspreiding van verontreinigingen via secundaire materialen die ingezet worden bij het maken van nieuwe producten. Die zijn vervolgens minder, of helemaal niet meer geschikt voor een volgende nuttige toepassing.

Daarom geeft paragraaf 3 een overzicht van Beleid en wetgeving voor het mengen van afvalstoffen en staan in paragraaf 4 verschillende Toetsingskaders voor mengen van afvalstoffen die gebruikt moeten worden bij het beoordelen van mengen bij vergunningverlening. Dit gaat over het mengen van afvalstoffen in het algemeen, mengen van gevaarlijke afvalstoffen, mengen van afvalstoffen met specifieke verontreinigingen en mengen bij de productie van bouwstoffen of meststoffen. Het CMP geeft aan wanneer het mengen van afvalstoffen wel of niet is toegestaan in de wetgeving of kan worden toegestaan in een vergunning.

De vorige paragraaf stipte het belang aan om bij het mengen van afvalstoffen een goede afweging te maken of het mengen de hoogwaardige verwerking van afvalstoffen niet frustreert. Ook mag mengen niet leiden tot ongewenste verspreiding van gevaarlijke stoffen. Dit onderwerp is niet nieuw. Diverse wetten en besluiten kennen reeds regels over het wel of niet mogen ‘mengen’ van afvalstoffen of onder welke voorwaarden mengen verantwoord is.

De volgende paragrafen 3.1 t/m 3.8 geven een overzicht van alle wettelijke bepalingen over mengen en of voor het mengen een vergunning is vereist. Als een vergunning is vereist, dan moet het bevoegd gezag beoordelen of die vergunning kan worden verleend. Het toetsingskader hiervoor staat verderop in paragraaf 4.

Onderstaande figuur geeft het samenspel weer tussen de bepalingen uit diverse regelgeving zoals weergegeven in paragraaf 3 en de toetsingskaders van paragraaf 4.

De volgende onderwerpen, wetten en besluiten worden achtereenvolgens in de volgende paragrafen beschreven in relatie tot ‘mengen van afvalstoffen’:

• Belangrijke begrippen (mengen, bedrijfsafval, gevaarlijk afval, ZZS) (paragraaf 3.1);
• Mengen in de Kaderrichtlijn afvalstoffen (paragraaf 3.2);
• Mengen in de Omgevingswet en onderliggende besluiten: van belang voor mengen van bedrijfsafval en gevaarlijk afval en het mengen van afvalstoffen tot bouwstoffen (paragraaf 3.3);
• Mengen van afvalstoffen binnen de meststoffenwetgeving (paragraaf 3.4);
• Besluit inzamelen afvalstoffen en mengen (paragraaf 3.5);
• Mengen van te storten afvalstoffen (paragraaf 3.6);
• Mengen van POP-houdende afvalstoffen (paragraaf 3.7);
• REACH en mengen (paragraaf 3.8);
• Inhoud van de vergunningaanvraag (paragraaf 3.9).

De volgende begrippen zijn van belang voor een juiste interpretatie van zowel de wetgeving als de inhoud van dit onderwerp: mengen, bedrijfsafvalstoffen, gevaarlijke afvalstoffen en zeer zorgwekkende stoffen. Behalve ‘mengen’ zijn deze begrippen in de wetgeving gedefinieerd.

Eerst over het begrip ‘mengen’ zelf. Ondanks dat voor ‘mengen’ regels gelden, bevat de wet geen definitie van dit begrip. Niet in de Omgevingswet, niet in de Wet milieubeheer en ook niet in de meststoffenwetgeving. Toch gebruiken die kaders het begrip wel en gelden in bepaalde gevallen algemene regels voor ‘mengen’ of is een vergunning nodig voor deze activiteit.

De toelichting bij artikel 39 van het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) geeft wel richting aan wat mengen inhoudt. In deze toelichting staat het volgende over mengen:

• het samenvoegen van afvalstoffen die behoren tot verschillende categorieën afvalstoffen; of
• het samenvoegen van afvalstoffen met andere stoffen die geen afvalstoffen zijn.

Een juiste afbakening of uitleg van ‘mengen’ is cruciaal om te weten welke regels in welke situatie gelden. Omdat een wettelijke definitie ontbreekt, geeft het CMP invulling aan het begrip ‘mengen’. Bedrijven en bevoegde gezagen beoordelen aan de hand van het toetsingskader Definitie van mengen  (paragraaf 4.1) of in een specifieke situatie sprake is van ‘mengen’.

Samenvoegen: mengen of opbulken?

De Omgevingswet gebruikt naast mengen ook de begrippen ‘samenvoegen’ en ‘opbulken’. Bij samenvoegen kan het gaan over mengen, maar ook over opbulken. Bij opbulken worden afvalstoffen die vergelijkbaar zijn qua aard, samenstelling en concentraties aan verontreinigingen samengevoegd. Meer uitleg bij het begrip ‘opbulken’ staat in de Leidraad vergunningverlening afvalverwerking.

Bij het samenvoegen van gevaarlijk afval met niet-gevaarlijk afval is altijd sprake van mengen en nooit van opbulken.

Om te kunnen beoordelen welke regels voor mengen van toepassing zijn, is het verschil tussen ‘bedrijfsafvalstof’ en ‘gevaarlijk afval’ van belang. Voor beiden gelden namelijk andere of specifieke regels.

Bedrijfsafval of gevaarlijk afval

Het begrip ‘bedrijfsafvalstof’ wordt gebruikt voor afvalstoffen die bij bedrijven ontstaan maar geen gevaarlijke afvalstof zijn. Gevaarlijke afvalstoffen zijn afvalstoffen die volgens de Regeling Europese afvalstoffenlijst (Eural) als gevaarlijk afval worden aangeduid. Afvalstoffen die vrijkomen bij bedrijven zijn dus of bedrijfsafvalstoffen of gevaarlijke afvalstoffen. Wil een bedrijf afvalstoffen mengen, dan moet dus helder zijn of het gaat om bedrijfsafvalstoffen of gevaarlijke afvalstoffen.

Categorieën bedrijfsafvalstoffen en categorieën gevaarlijke afvalstoffen

Ook is bijlage II van het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) van belang. Deze bijlage bevat een lijst met categorieën afvalstoffen (afvalcategorieën).  Alle afvalstoffen, met uitzondering van bepaalde afvalwaterstromen (zie voetnoot 1 van bijlage II Bal), kunnen worden ingedeeld in één van deze categorieën. Bij elke afvalcategorie is aangegeven of het om gevaarlijk afval gaat (ga) of om niet-gevaarlijk afval (nga, zijnde bedrijfsafvalstoffen). De algemene regels en de toetsingskaders voor mengen zijn vaak verbonden aan deze categorieën van afvalstoffen.

Meer informatie over het verschil bedrijfsafval of gevaarlijk afval

Voor meer informatie over de begrippen ‘bedrijfsafvalstoffen’ en ‘gevaarlijke afvalstoffen’ zie de Leidraad vergunningverlening afvalverwerking (pdf, 853 kB) en/of de Factsheet gevaarlijk afval (pdf, 156 kB). De wettelijke definitie van beiden staat weergegeven in onderstaand infokader.

ZZS en gevaarlijk afval

Vaak wordt er vanuit gegaan dat afvalstoffen die ZZS bevatten gevaarlijk afval zijn. Dat is niet per definitie zo. Afvalstoffen zijn pas gevaarlijk afval als deze volgens de Eural gevaarlijke afvalstoffen zijn. Om dit te bepalen moet de Handreiking Eural worden geraadpleegd.

Of afval met zeer zorgwekkende stoffen (ZZS) gevaarlijk afval is wordt namelijk bepaald door de aard van de ZZS en/of de concentratie waarin de ZZS aanwezig is in de afvalstof. Samengevat ziet dat er als volgt uit:

Voor wie meer wil weten staat hieronder meer informatie over welke stoffen ZZS zijn en wanneer afvalstoffen met deze ZZS gevaarlijk afval zijn. Dit is van belang om te kunnen beoordelen of de regels over mengen (met name die voor gevaarlijk afval) van paragraaf 3 en de toetsingskaders voor mengen van paragraaf 4 van belang zijn voor het beoordelen of mengen van afvalstoffen met ZZS is of kan worden toegestaan.

Wat staat er over mengen in de Kaderrichtlijn afvalstoffen? In de Richtlijn nr. 2008/98/EG (Kaderrichtlijn afvalstoffen (Kra)) staat dat met het mengen van gevaarlijke afvalstoffen weloverwogen moet worden omgegaan en dat dit niet kan zonder een omgevingsvergunning (artikel 18 Kra). Ook verdunnen, bijvoorbeeld door het mengen met cement of water, noemt de Kra expliciet als een vorm van mengen die zonder vergunning niet is toegestaan. Mengen mag volgens hetzelfde artikel 18 ook niet leiden tot ‘het vergroten van de negatieve effecten voor de menselijke gezondheid en het milieu’ en moet een handeling zijn in overeenstemming met best beschikbare technieken.

Lidstaten moeten bovendien maatregelen treffen om gevaarlijke stoffen te verwijderen uit afval om nuttige toepassing (in welke vorm dan ook) te faciliteren of te verbeteren (artikel 10 lid 5 Kra). Het bewust toevoegen van gevaarlijke stoffen (door mengen) aan een andere afvalstof past niet bij dit uitgangspunt, tenzij de gevaarlijke stof een nuttige functie heeft in het mengsel of geen nadelige gevolgen heeft voor de nuttige toepassing van het materiaal.

De bepalingen van de Kra over mengen en gevaarlijk afval zijn onder andere geïmplementeerd in de vergunningplicht op grond van artikel 3.196 van het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal). Het gescheiden houden van gevaarlijke afvalstoffen komt ook tot uiting in de afvalcategorieën van bijlage II van het Bal waarin aparte categorieën voor gevaarlijke afvalstoffen staan.

De Omgevingswet (Ow) kent diverse regels over mengen van afvalstoffen. De Ow bepaalt in welke gevallen ‘mengen’ een milieubelastende activiteit (mba) is en wanneer een omgevingsvergunning vereist is voor deze activiteit (zie figuur 1).

Een toelichting op de regels rond mengen uit de Ow staat in de volgende paragrafen.

Meerdere milieubelastende activiteiten (mba) uit het Bal hebben betrekking op het mengen van bedrijfsafvalstoffen en/of gevaarlijke afvalstoffen. In onderstaande alinea’s worden verschillende artikelen uit het Bal besproken die van belang zijn voor het mengen van afvalstoffen. Omdat de regels rond de vergunningplicht voor mengen in het Bal als ingewikkeld kunnen worden ervaren, is een beslisboom beschikbaar die gebaseerd is op alle relevante artikelen uit het Bal. Deze Beslisboom vergunningplicht mengen is een hulpmiddel bij het interpreteren van onderstaande regels uit het Bal.

Mengen is een milieubelastende activiteit

Het Bal wijst twee milieubelastende activiteiten (mba) aan die betrekking hebben op het mengen van bedrijfsafvalstoffen en/of gevaarlijke afvalstoffen.

1. De belangrijkste mba is het ‘verwerken van bedrijfsafvalstoffen of gevaarlijke afvalstoffen’ paragraaf 3.5.11 van het Bal. Het mengen van bedrijfsafvalstoffen en gevaarlijke afvalstoffen valt in beginsel onder deze milieubelastende activiteit. De artikelen 3.195 en 3.196 vermelden wanneer voor het mengen van afvalstoffen een vergunning is vereist. Deze mba is echter niet in alle gevallen van toepassing op het mengen van afvalstoffen.
2. Paragraaf 3.5.11 van het Bal bevat in artikel 3.184, vierde lid, namelijk een uitzondering voor het mengen van bedrijfsafval of gevaarlijk afval voorafgaand aan inzameling of afgifte door een bedrijf dat geen andere activiteiten met het afval uitvoert dan mengen, opbulken, opslaan, scheiden, herverpakken of verdichten. Op dit mengen is de mba van paragraaf 3.2.13 van het Bal van toepassing. Dat is de mba ‘opslaan, mengen, scheiden en verdichten van bedrijfsafval of gevaarlijk afval voorafgaand aan inzameling of afgifte’. Artikel 3.40 van het Bal vermeldt wanneer in deze situatie voor het mengen van afvalstoffen een vergunning is vereist.

Deze twee mba’s bevatten ook nog andere uitzonderingen die van belang kunnen zijn bij het bepalen van de vergunningplicht voor het mengen van afvalstoffen. Een eerste voorbeeld is het mengen van bouwafval en sloopafval, voor zover het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) van toepassing is. Bedrijven moeten dit afval conform paragraaf 7 van het Bbl gescheiden houden. Een tweede voorbeeld is het samenvoegen van grond of baggerspecie. Dergelijke specifieke situaties zijn niet uitputtend meegenomen in het onderwerp 'mengen' van het CMP. Hiervoor moet de wetgeving zelf worden geraadpleegd, zoals paragraaf 3.2.24 Bal en de afvalplannen voor grond en baggerspecie.

Mengen bij een IPPC-installatie

Een IPPC-installatie is een zogenaamd ‘complex bedrijf’ zoals aangegeven in het Bal. Hiervoor gelden specifieke regels. Bij een IPPC-installatie is het mengen van afvalstoffen altijd vergunningplichtig. Bij een IPPC-installatie geldt de vergunningplicht immers voor de hele installatie en alle functioneel ondersteunende activiteiten. Daarbij zijn de afvalcategorieën niet van belang. De regels voor de milieubelastende activiteit ‘afvalbeheer IPPC-installaties’ staan in paragraaf 3.3.10 Bal.

Mengen tijdens het verwerken van bedrijfsafvalstoffen of gevaarlijke afvalstoffen

Het mengen van bedrijfsafvalstoffen en gevaarlijke afvalstoffen is op grond van paragraaf 3.5.11 van het Bal in de volgende situaties vergunningplichtig:

• Als de opslag van bepaalde afvalstoffen vergunningplichtig is dan geldt ook een vergunningplicht voor het mengen van die afvalstoffen binnen één afvalcategorie.
• Het mengen binnen één afvalcategorie is altijd vergunningplichtig, als het gaat om het mengen van bedrijfsafvalstoffen binnen afvalcategorie 10 (procesafhankelijk industrieel afval) of 111 (afval dat gestort mag worden) en het mengen van gevaarlijke afvalstoffen binnen afvalcategorie 11 (procesafhankelijk industrieel afval) of 110 (afval dat gestort mag worden).
• Afvalcategorieën met hetzelfde nummer, maar voorzien van aanduiding A en B, zijn twee verschillende afvalcategorieën. Dat betekent dat voor het mengen van A (gevaarlijk afval) met B (niet gevaarlijk afval) een vergunning nodig is.
• Het mengen van afvalstoffen met materiaal dat geen afvalstof is, kan vergunningplichtig zijn.

Mengen van bedrijfsafval of gevaarlijk afval voorafgaand aan inzameling of afgifte

Voor bedrijfsafvalstoffen of gevaarlijke afvalstoffen die nog niet zijn ingezameld of afgegeven gelden afwijkende regels. Die staan in paragraaf 3.2.13 van het Bal. Deze afwijkende regels gelden alleen als de ontdoener zelf geen andere activiteiten met het afval uitvoert dan mengen, opbulken, opslaan, scheiden, herverpakken of verdichten. Wanneer sprake is van inzamelen of afgifte is uitgewerkt in de Leidraad vergunningverlening afvalverwerking (pdf, 853 kB) en in Gescheiden houden bedrijfsafval en gevaarlijk afval.

De afwijkende regels zijn:

• Voor het mengen van afvalstoffen binnen één afvalcategorie geldt geen vergunningplicht, tenzij het gaat om mengen binnen afvalcategorie 10, 11, 110 of 111. De ontdoener mag afvalstoffen van één afvalcategorie meestal dus mengen.
• Afvalcategorieën met hetzelfde nummer, voorzien van aanduiding A en B (bijvoorbeeld 37A en 37B), worden in dit geval wel beschouwd als één afvalcategorie. De ontdoener mag deze afvalstoffen dus ook mengen zonder vergunning.
• Het mengen van afvalstoffen met materiaal dat geen afvalstof is, is vergunningplichtig.
• De ontdoener mag bedrijfsafvalstoffen van verschillende afvalcategorieën op de locatie van productie zonder vergunning mengen in die gevallen dat het CMP het gescheiden houden niet vergt. De toetsingskaders in Gescheiden houden bedrijfsafval en gevaarlijk afval beschrijven wanneer het gescheiden houden wel wordt gevergd.

Beoordelen van menghandelingen bij vergunningverlening

In artikel 8.9 van het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) staat dat het bevoegd gezag bij het beoordelen van een vergunningaanvraag voor het verwerken van afvalstoffen rekening moet houden met artikel 10.14 Wet milieubeheer (Wm). Op grond van dit artikel moet het bevoegd gezag rekening houden met het CMP.

Wanneer op grond van het Bal een vergunning voor ‘mengen’ vereist is, beoordeelt het bevoegd gezag de aangevraagde menghandelingen en houdt daarbij rekening met de toetsingskader voor mengen in paragraaf 4.

Bedrijven kunnen diverse afvalstoffen verwerken tot een bouwstof. Daarvoor kunnen zij de afvalstoffen mengen met andere afvalstoffen of met materialen die geen afvalstoffen zijn. Voor dit mengen tot een bouwstof moeten de bedrijven zich houden aan de regels die gelden voor het mengen van afvalstoffen. Dat betekent dat voor het mengen van afval tot bouwstoffen op basis van het Besluit activiteiten leefomgeving nodig is. Zie hiervoor de vorige paragraaf 3.3.1 Mengen van bedrijfsafvalstoffen of gevaarlijke afvalstoffen.

Daarnaast kunnen bedrijven er vrijwillig voor kiezen om te werken volgens de beoordelingsrichtlijnen (BRL) die in de Regeling bodemkwaliteit 2022 (Rbk2022) staan. In onderstaande BRL’s staan ook bepalingen over het mengen van afvalstoffen:

• BRL 2506-2 Recyclinggranulaten;
• BRL 5070 Vooraf vervaardigde betonproducten;
• BRL 9322 Mengsels van cementgebonden minerale reststoffen;
• BRL 9341 Steenachtige substraten;
• BRL 9345 Slakken en slakmengsels voor toepassing in GWW-werken.

Beoordelen van mengen van afvalstoffen tot bouwstoffen

Voor het mengen van afvalstoffen tot een bouwstof is op grond van het Bal een vergunning vereist. In dat geval beoordeelt het bevoegd gezag de aangevraagde menghandelingen en houdt hierbij rekening met de toetsingskaders van  paragraaf 4, in het bijzonder met het toetsingskader Mengen en bouwstoffen van paragraaf 4.2.6.

Het verwerken van de meeste afvalwaterstromen en baden is gericht op het zuiveren ervan zodat water overblijft dat geloosd mag worden. Bij het vergunnen van het verwerken of zuiveren toetst het bevoegd gezag of de lozing acceptabel is. Dit doet het bevoegd gezag op basis van wet- en regelgeving, het toepassen van BBT en/of de gevolgen voor het zuiveringstechnische werk en het ontvangende watersysteem (emissie/immissie-toets). Voor verontreinigingen die worden aangemerkt als ZZS moet worden gestreefd naar een nullozing. Wetgeving die van toepassing is op het zuiveren en lozen, is samengevat op iplo.nl. Het CMP bepaalt niet wat wel en niet geloosd mag worden.

Afvalwater kan een onderdeel zijn van afvalstoffen (zoals in olie/water/slibmengsels), of een afvalstof op zichzelf zijn, (zoals sterk verontreinigde afvalwaterstromen). Het verwerken van die afvalstoffen moet volgens het beleid van het CMP plaatsvinden (de minimumstandaarden). Het kan zijn dat bij de verwerking volgens de minimumstandaard een waterfractie ontstaat die op basis van de wetgeving of de vergunning niet geloosd mag worden.

Beoordelen van menghandelingen afvalwater

In het Afvalplan sterk verontreinigde afvalwaterstromen en baden staan concentratiegrenzen voor stoffen, waaronder zeer zorgwekkende stoffen, die bepalen op welke wijze het afvalwater verwerkt moet worden. Het is niet toegestaan om door mengen of verdunnen ervoor te zorgen dat de concentraties onder die grenswaarden komen. Voor andere afvalwaterstromen bevat het CMP naast de algemene toetsingskaders van paragraaf 4, geen specifiek toetsingskader voor het mengen van waterfracties.

Sommige afvalstoffen kunnen, al dan niet na mengen, worden gebruikt bij de productie van een meststof of worden verhandeld als meststof. Voor het verwerken van afvalstoffen tot meststoffen die in de handel mogen worden gebracht vormen de Nederlandse Meststoffenwet en de EU-Meststoffenverordening de wettelijke kaders. Het bedrijf moet deze bepalingen betrekken bij het verwerken van afvalstoffen tot meststoffen, inclusief situaties waarin afvalstoffen worden gemengd voor de productie van een meststof. Dat geldt dus ook als een bedrijf afvalstoffen mengt voor verwerking in een vergister met het oog op de productie van een meststof.

Voor het produceren van compost beschrijft de Meststoffenwet niet welke organische afvalstoffen wel of niet mogen worden gemengd tot compost. Daarom bevat dit onderwerp een toetsingskader voor het beoordelen van vergunningaanvragen voor het mengen van afvalstoffen tot compost. Voor het overige stelt de Meststoffenwet voldoende regels voor het gebruik van afvalstoffen en reststoffen bij het produceren van meststoffen.

De Meststoffenverordening is het enige geldende wettelijke kader voor EU-bemestingsproducten. Het CMP bevat hiervoor geen aanvullend toetsingskader.

Beoordelen van mengen

Voor het beoordelen van mengen van afvalstoffen en reststoffen tot meststof – met de uitzondering tot compost – bevat het CMP geen toetsingskader omdat de Meststoffenwet daarin altijd bepalend is.

Als op basis van de Omgevingswet een vergunning voor mengen tot compost nodig is, beoordeelt het bevoegd gezag deze aanvraag en houdt hierbij rekening met de toetsingskaders van paragraaf 4 en  specifiek met het toetsingskader Mengen en meststoffen van paragraaf 4.2.7.

Het Besluit inzamelen afvalstoffen (Bia) bevat diverse voorschriften voor bedrijven die afvalstoffen inzamelen. Zo is er voor inzamelaars een registratieplicht en is voor het inzamelen van een aantal specifieke afvalstoffen een vergunning vereist. De Inspectie leefomgeving en transport (ILT) is voor het Bia het bevoegd gezag. De Leidraad vergunningverlening afvalverwerking (pdf, 853 kB) beschrijft deze bepalingen uitvoerig. Onderstaande alinea’s gaan specifiek over het mengen van afvalstoffen tijdens inzamelactiviteiten.

Mag gemengd worden tijdens inzamelen?

Tijdens het inzamelen mogen afvalstoffen van verschillende afvalcategorieën niet worden gemengd. Dit staat in artikel 1b van het Bia. Deze bepaling in het Bia is de invulling van artikel 10.54, eerst lid onder b van de Wet milieubeheer. Hierin staat dat het verboden is om gevaarlijke afvalstoffen tijdens het inzamelen of vervoeren daarvan [..] te mengen, daaronder mede begrepen verdunnen, met andere categorieën van afvalstoffen of niet-afvalstoffen. De afvalcategorieën zijn opgenomen in bijlage II van het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal). Bedrijfsafvalstoffen en gevaarlijke afvalstoffen die behoren tot één afvalcategorie én die door de ontdoeners gescheiden zijn afgegeven aan de inzamelaar, moeten dus afzonderlijk worden ingezameld en mogen niet worden gemengd met afval van een andere categorie.

Het mengen van afval van verschillende afvalcategorieën aan boord van een inzamelmiddel is pas toegestaan als deze activiteit expliciet is vergund in de inzamelvergunning. Omdat alleen een vergunningplicht geldt voor het inzamelen van specifieke gevaarlijke afvalstoffen, kan een inzamelaar alleen voor het mengen van deze afvalstoffen een vergunning tot mengen aanvragen. Voor afvalstoffen waarvoor geen inzamelvergunning kan worden aangevraagd, kan dus ook geen vergunning voor mengen worden verstrekt.

Beoordelen van mengen tijdens inzamelen

Wanneer een bedrijf een vergunning aanvraagt voor ‘mengen’ tijdens inzamelen, beoordeelt de Inspectie voor Leefomgeving en Transport (ILT) de aangevraagde menghandelingen en houdt hierbij rekening met de Toetsingskaders voor mengen van paragraaf 4.

Het Besluit stortplaatsen en stortverboden afvalstoffen (Bssa) bevat meerdere voorschriften die betrekking hebben op het gescheiden houden of mengen van afvalstoffen. Voor deze paragraaf zijn de volgende drie van belang:

• Het Bssa bevat acceptatiecriteria per type stortplaats (onder meer gebaseerd op uitloging). Het is verboden om afvalstoffen te verdunnen of te mengen met als doel om zo aan die acceptatiecriteria te voldoen (artikel 8 Bssa).
• Bepaalde afvalstoffen mogen niet op een bepaald type stortplaats worden gestort of gezamenlijk in eenzelfde cel van een stortplaats worden gestort (paragraaf 2 Bssa). Dergelijke verschillende afvalstoffen mogen dus ook niet worden gemengd. Het bevoegd gezag verbindt hiervoor voorschriften aan de vergunning van de stortplaats. Een voorbeeld zijn asbesthoudende afvalstoffen. Deze mogen niet worden gemengd met ander afval. Dat neemt niet weg dat asbesthoudend afval na storten mag worden afgedekt met andere afvalstoffen (zie Bijlage, onderdeel 2, voorschrift 2.1, sub 2c van het Bssa).
• Sommige sterk uitloogbare afvalstoffen moeten worden geïmmobiliseerd tot geconditioneerde afvalstoffen voordat ze gestort mogen/kunnen worden. Dit is nodig om de uitloging van verontreinigingen uit die afvalstoffen te verminderen. Mengen daartoe is dus toegestaan en gebeurt door of in opdracht van de stortplaats zelf. De stortplaatsexploitant mag deze afvalstoffen overigens uitsluitend op specifieke (compartimenten van bepaalde) stortplaatsen storten. De voorschriften voor het mengen van sterk uitloogbare afvalstoffen en toeslagstoffen staan in hoofdstuk 2 van de Regeling acceptatie afvalstoffen op stortplaatsen.

Beoordelen van mengen van te storten afvalstoffen

Wanneer een bedrijf een vergunning aanvraagt voor mengen van te storten afvalstoffen beoordeelt het bevoegd gezag de aangevraagde menghandelingen en houdt hierbij rekening met de toetsingskaders van paragraaf 4 en specifiek met de toetsingskaders De minimumstandaard en mengen  (paragraaf 4.2.1) en Mengen voorafgaand aan of tijdens storten (paragraaf 4.2.5).

Verordening (EU) 2019/1021 (POP-verordening) verbiedt de productie, het gebruik en het in de handel brengen van stoffen die onder het Verdrag van Stockholm zijn aangemerkt als persistente organische verontreinigende stoffen (POP’s). POP’s zijn stoffen die schadelijk zijn voor de gezondheid, in het milieu slechts zeer langzaam afbreken en zich ophopen in het menselijk lichaam en organismen in het milieu.

Artikel 7 lid 2 van de POP-verordening bepaalt dat afvalstoffen met POP’s, als ze in concentraties voorkomen gelijk aan of hoger dan de grenswaarde uit bijlage IV (verder aangeduid in het CMP als POP-rijk afval), zodanig moeten worden verwerkt dat ervoor wordt gezorgd dat de POP's daarin worden vernietigd of onomkeerbaar worden omgezet. Het verwerken moet plaatsvinden volgens de in deel 1 van bijlage V voorgeschreven methodes. Daarnaast bepaalt artikel 7 lid 1 van de POP-verordening dat producenten en houders van afvalstoffen "alle redelijke inspanningen moeten verrichten om, waar mogelijk, verontreiniging van dit afval met in bijlage IV opgenomen POP-stoffen te voorkomen".

Bovenstaande betekent ook dat vanuit de POP-verordening en beleidsmatig geen bezwaar bestaat tegen het mengen van afval met POP’s lager dan de grenswaarde uit bijlage IV (verder aangeduid in het CMP als POP-arm afval) onderling of met niet-afvalstoffen.

Conclusie ten aanzien van ‘mengen’

Uit het bovenstaande volgt dat het mengen van POP-rijk afval met andere afvalstoffen of met niet-afvalstoffen slechts in bepaalde situaties is toegestaan. Bijvoorbeeld als mengen bijdraagt aan het (kunnen) verwerken van het afval volgens de POP-verordening of, als het afval waarmee wordt gemengd op dezelfde wijze mag worden verwerkt als het POP-rijke afval.

Beoordelen van mengen van afvalstoffen die POP-stoffen bevatten

Wanneer het bevoegd gezag het mengen van POP-rijk afval toch kan toestaan, is beschreven in het toetsingskader Mengen van POP-houdende afvalstoffen van paragraaf 4.2.4. Het bevoegd gezag moet bij het beoordelen van dit mengen rekening houden met dat toetsingskader.

Om te voorkomen dat mengen leidt tot ongewenste verspreiding van ZZS beperkt het CMP het mengen van afvalstoffen met ZZS op de volgende twee manieren:

• Beperken van mengen van gevaarlijk afval: afvalstoffen die ZZS bevatten kunnen gevaarlijke afvalstoffen zijn (zie ZZS en gevaarlijk afval in paragraaf 3.1.2). Hiervan is in elk geval sprake als carcinogene of mutagene stoffen in een afvalstof aanwezig zijn boven een concentratie van 0,1% (m/m) en voor reprotoxische stoffen in een concentratie van meer dan 0,3% (m/m). Voor het mengen van gevaarlijk afval met andere afvalstoffen of met niet-afvalstoffen is een vergunning vereist (zie paragraaf 3.3.1 Mengen van bedrijfsafvalstoffen of gevaarlijke afvalstoffen) . Het toetsingskader mengen van gevaarlijk afval van paragraaf 4.2.2 geeft aan wanneer het bevoegd gezag vergunning voor het mengen van gevaarlijke afvalstoffen kan verlenen.
• Beperken van mengen van afval met bepaalde ZZS: afvalstoffen die PBT- of zPzB-stoffen of stoffen van gelijkwaardige zorg bevatten (stoffen die voldoen aan de criteria d, e en f van artikel 57 van REACH – zie onderstaand kader), zijn vaak geen gevaarlijke afvalstoffen, zoals ook in ZZS en gevaarlijk afval in paragraaf 1.3.2 in aangegeven. Voor het beoordelen van het mengen van deze niet-gevaarlijke afvalstoffen is paragraaf 4.2.3 Mengen van afvalstoffen die PBT- of zPzB-stoffen of stoffen van ‘gelijkwaardige zorg’ bevatten het toetsingskader.

Beoordelen van mengen van afvalstoffen die andere ZZS dan POP’s bevatten

In welke gevallen het bevoegd gezag het mengen van afvalstoffen die ZZS bevatten kan vergunnen, is dus beschreven in de volgende toetsingskaders:

• Mengen van gevaarlijk afval (paragraaf 4.2.2 )voor stoffen die carcinogeen, mutageen of reprotoxisch zijn en in de afvalstof aanwezig zijn boven een concentratie van respectievelijk 0,1%, 0,1% en 0,3% (m/m).
• Mengen van afvalstoffen die PBT- of zPzB-stoffen of stoffen van gelijkwaardige zorg bevatten (paragraaf 4.2.3) voor overige ZZS die aanwezig zijn in de afvalstof in een concentratie van meer dan 0,1% (m/m).

Onderstaand figuur 4 is een hulpmiddel waarmee men kan bepalen welk toetsingskader van belang is voor het beoordelen van mengen van afvalstoffen die andere ZZS dan POP’s bevatten:

In paragraaf 3.3 Mengen in de Omgevingswet is beschreven of en wanneer voor mengen van afvalstoffen een vergunning vereist is. Basis voor de beoordeling is de vergunningaanvraag. Bij het beoordelen van deze aanvraag houdt het bevoegd gezag rekening met het CMP en beoordeelt het of sprake is van een doelmatig beheer van afvalstoffen.

De vergunningaanvraag moet een duidelijke beschrijving bevatten van welke afvalstoffen met welk doel worden gemengd. Uit de beschrijving moet blijken of aan de voorwaarden van het toetsingskader van paragraaf 4.1 Definitie van mengen wordt voldaan. Of het mengen kan worden toegestaan, is namelijk afhankelijk van de verdere verwerking van het mengsel door het bedrijf of door een volgende verwerker. Het mengen kan onderdeel zijn van de verwerking die aan de minimumstandaard moet voldoen. Mengen kan ook een voorbewerking zijn.

Alleen met bovenstaande informatie kan het bevoegd gezag de aanvraag toetsen aan de minimumstandaarden van de te mengen afvalstoffen en aan onderstaande toetsingskaders en kan het beoordelen of een vergunning voor mengen kan worden verleend.

De vorige paragraaf ‘Beleid en wetgeving’ bevat een toelichting op het beleid en de wettelijke bepalingen rond mengen voor diverse afvalstoffen, verontreinigingen en situaties. Of sprake is van mengen moet worden beoordeeld op basis van de definitie van mengen (paragraaf 4.1).

Als vervolgens op grond van het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) of het Besluit inzamelen afvalstoffen (Bia) een vergunning is vereist voor het mengen, moet het bevoegd gezag bij de beoordeling van de vergunningsaanvraag rekening houden met de verschillende toetsingskaders voor mengen (paragraaf 4.2).

In paragraaf 3.1 Belangrijke begrippen van dit onderwerp staat dat een wettelijke definitie voor ‘mengen’ ontbreekt, terwijl een juiste beoordeling of sprake is van mengen van belang is om te bepalen of een bedrijf voor deze activiteit een vergunning nodig heeft.

Het CMP definieert het begrip ‘mengen van afvalstoffen’ als volgt:

Mengen is het samenvoegen van afvalstoffen met andere afvalstoffen die qua aard, samenstelling of concentraties aan aanwezige componenten niet met elkaar vergelijkbaar zijn. Mengen is ook het samenvoegen van afvalstoffen met stoffen of materialen die geen afvalstoffen zijn.

Deze definitie en de toelichting bij artikel 3.39 van het Bal geven aan dat mengen een breed begrip is en zich niet beperkt tot het samenvoegen van afvalstoffen van verschillende afvalcategorieën. Ook binnen één afvalcategorie kan sprake zijn van mengen als de afvalstoffen verschillen in aard, samenstelling of concentratie. Om dat te illustreren staat hieronder een aantal voorbeelden van mengen binnen één afvalcategorie:

• het samenvoegen van spaanplaat met geverfd B-hout (afvalcategorie 19);
• het samenvoegen van PAK-arm betonpuin met metselwerkpuin (afvalcategorie 55);
• het samenvoegen van lege, niet-gereinigde verpakkingen van verf met lege, niet-gereinigde verpakkingen van lijm (afvalcategorie 33).

Relatie tot de verdere toetsingskaders van dit onderwerp

Als op basis van bovenstaande is vastgesteld dat sprake is van mengen én het mengen op basis van de wettelijke bepalingen (paragraaf 3) vergunningplichtig is, dan toetst het bevoegd gezag het mengen aan de toetsingskaders van paragraaf 4.2 van dit onderwerp in het CMP.

Deze paragraaf bevat verschillende toetsingskaders waarmee het bevoegd gezag rekening moet houden om te beoordelen of bij een menghandeling sprake is van doelmatig afvalbeheer. Achtereenvolgens zijn de volgende toetsingskaders te vinden:

• De minimumstandaard en mengen (paragraaf 4.2.1) waarin ook de link met de afvalcategorieën van bijlage II Bal aan bod komt;
• Mengen van gevaarlijk afval (paragraaf 4.2.2);
• Mengen van afvalstoffen die PBT- of zPzB-stoffen of stoffen van ‘gelijkwaardige zorg’ bevatten (paragraaf 4.2.3);
• Mengen van POP-houdende afvalstoffen (paragraaf 4.2.4);
• Mengen voorafgaand of tijdens storten (paragraaf 4.2.5);
• Mengen en bouwstoffen (paragraaf 4.2.6);
• Mengen en meststoffen (paragraaf 4.2.7).

Alle relevante toetsingskaders betrekken

Het kan zijn dat bij een aanvraag voor het mengen van afvalstoffen meerdere toetsingskaders van toepassing zijn. Is dat het geval? Dan moeten alle relevante kaders worden betrokken bij de beoordeling of sprake is van doelmatig afvalbeheer. Hoe de volgtijdelijkheid is en welke toetsingskaders relevant zijn is weergegeven in onderstaande figuur. Soms is één toetsingskader voldoende, soms zijn meerdere relevant. Dit schema moet voor alle te mengen afvalstoffen worden doorlopen zodat alle relevant toetsingskaders zijn betrokken bij de beoordeling.

Sturingsvoorschriften

Als het bedrijf dat het afval mengt slechts een voorbewerking uitvoert, moet het bevoegd gezag sturingsvoorschriften aan de vergunning verbinden om te waarborgen dat de verwerking aan de minimumstandaard en/of voldoet. Het gebruik van sturingsvoorschriften wordt uitgelegd in paragraaf 2.4.2 ‘De minimumstandaard bestaat uit meerdere stappen’ van de Leidraad gebruik minimumstandaard (pdf, 1.3 MB).

Mengvoorschriften in de afval- en ketenplannen

Sommige afval- en ketenplannen wijken af van dit toetsingskader. Of en wanneer dit van toepassing is, is beschreven in de paragraaf ‘vergunnen van mengen’ van deze plannen. Van afwijken kan sprake zijn als het gaat om afvalstoffen die qua aard, samenstelling of aanwezige componenten erg van elkaar verschillen én voor deze verschillende afvalstoffen andere verwerkingsroutes gelden. Het bevoegd gezag moet bij de beoordeling of het mengen doelmatig is zowel de algemene kaders uit onderstaande paragrafen als de specifieke kaders van de afval- en ketenplannen betrekken. Dit kan voorkomen bij de toetsingskaders 4.2.1 (De minimumstandaard en mengen) en 4.2.2 (Mengen van gevaarlijk afval).

Het bevoegd gezag houdt altijd rekening met de minimumstandaard bij het beoordelen of een menghandeling die vergunningplichtig is, doelmatig is:

Mengen van afvalstoffen is niet toegestaan, als door het mengen een of meerdere van de te mengen afvalstoffen niet conform de daarvoor geldende minimumstandaard worden verwerkt.

Betekenis van dit toetsingskader

• Als mengen ertoe leidt dat één of meerdere afvalstoffen laagwaardiger gaat of moet worden verwerkt dan de minimumstandaard voor die afvalstof voorschrijft, is mengen niet toegestaan.
• Als de minimumstandaard voorschrijft dat een afvalstof vanwege de aanwezigheid van bepaalde verontreinigingen verplicht moet worden verwijderd én nuttige toepassing niet is toegestaan, dan mag ook mengen niet leiden tot nuttige toepassing.
• Als één van de te mengen afvalstoffen geen minimumstandaard heeft, dan moet rekening gehouden worden met de wijze waarop deze afvalstof volgens de afvalhiërarchie verwerkt zou moeten worden om te bepalen of mengen kan worden toegestaan.

Relatie met de afvalcategorieën (algemeen)

Bij het indelen van de afvalcategorieën van bijlage II van het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) is rekening gehouden met de minimumstandaarden: afvalstoffen die dezelfde minimumstandaard hebben, vallen onder één afvalcategorie. Dit kan een categorie zijn met alleen een nummer (bijvoorbeeld categorie 1) of een nummer met een letter (bijvoorbeeld categorie 37B).

Het feit dat de minimumstandaard de basis is geweest voor deze categorie-indeling betekent dat het bevoegd gezag in beginsel een vergunning mag verlenen voor het mengen van afvalstoffen die tot dezelfde afvalcategorie behoren, tenzij het betreffende afval- of ketenplan specifiek voor mengen afwijkende bepalingen bevat.

Omdat op basis van Europese regelgeving én het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) het mengen van categorieën gevaarlijk afval met ander afval of met niet-afval vergunningplichtig is, is een groot aantal afvalcategorieën onderverdeeld in een A-variant (gevaarlijk afval) en een B-variant (niet-gevaarlijk afval). Dit zijn twee afzonderlijke afvalcategorieën en voor het mengen ervan is een vergunning vereist. Beleidsmatig is er echter in beginsel geen bezwaar tegen het mengen van afvalstoffen van deze categorieën onderling (A en B), omdat dezelfde minimumstandaard van toepassing is tenzij het betreffende afval- of ketenplan specifiek voor mengen van de A- met de B-categorie afwijkende bepalingen bevat.

Mengen binnen en tussen categorieën 112A en 112B

Voor afvalcategorie 112 (A of B) gelden algemene, afwijkende bepalingen i.r.t. het uitgangspunt dat afval binnen een categorie of afval dat behoort tot een A en B categorie met het zelfde nummer, in beginsel gemengd mag worden.

Als de minimumstandaard ‘verbranden als vorm van verwijderen’ is, mag dit afval uitsluitend worden gemengd met ander afval van afvalcategorie 112 voor zover de te mengen afvalstoffen na het mengen gezamenlijk in een zelfde verbrandingsinstallatie (of hoogwaardiger) mogen worden verwerkt.

Als de minimumstandaard ‘verbranden als vorm van nuttige toepassing (R1)’ is, mag uitsluitend worden gemengd met ander afval van afvalcategorie 112 voor zover de te mengen afvalstoffen na het mengen gezamenlijk in een zelfde R1-installatie (of hoogwaardiger) mogen worden verwerkt.

Als de minimumstandaard ‘recycling’ (of een specifieke beschrijving/techniek) is, mag dit afval uitsluitend worden gemengd met ander afval van afvalcategorie 112 voor zover:

• alle te mengen afvalstoffen na het mengen conform hun minimumstandaard verwerkt kunnen worden;
• bij het verwerken van afval van afvalcategorie 112A, de aanwezige gevaarlijke stoffen worden afgebroken, verwijderd of afgescheiden (in een mate waardoor de resterende concentratie onder de grens voor gevaarlijk afval ligt). Aan deze voorwaarde wordt ook voldaan als sprake is van een voorbewerking die leidt tot verbranden van de gevaarlijke stoffen.

Het mengen van gevaarlijk afval met ander gevaarlijk afval, met niet-gevaarlijk afval of met niet-afvalstoffen, is altijd vergunningplichtig, (zie paragraaf 3.3.1 Mengen van bedrijfsafvalstoffen of gevaarlijke stoffen ). Het bevoegd gezag toetst bij het beoordelen van het mengen van gevaarlijke afvalstoffen aan onderstaand toetsingskader.

Voor het mengen van afval van categorie 112A met afval van categorie 112B, zie paragraaf 4.2.1 De minimumstandaard en mengen (basis).

Afval dat PBT-stoffen, zPzB-stoffen of stoffen van gelijkwaardige zorg bevat, is in de Eural soms wel en soms niet ingedeeld als gevaarlijk afval (zie het infokader ZZS en gevaarlijk afval in paragraaf 3.1.2.

De waarde 0,1% (m/m) is mede gebaseerd op het rapport ‘Concentratiegrenswaarde voor ZZS in afval – update 2023’, Briefrapport 2023-0431 (RIVM, 2023) en vindt zijn oorsprong in de CLP-verordening. Dat de gevolgen van PBT-, zPzB- en stoffen van gelijkwaardige zorg op lange termijn onvoorspelbaar en onomkeerbaar zijn, is een rechtvaardiging voor het beleid om het mengen van afvalstoffen die deze ZZS bevatten boven een concentratie van 0,1% te toetsen conform het mengen van gevaarlijke afvalstoffen.

De regels voor het verwerken van POP-houdende afvalstoffen staan beschreven in paragraaf 3.7 Mengen van POP-houdende afvalstoffen. De POP-verordening geeft ruimte om het mengen van deze afvalstoffen in een aantal situaties te vergunnen:

Extra aandacht behoeft mengen van afvalstoffen die volgens hun minimumstandaard gestort mogen worden. Deze afvalstoffen vallen onder de afvalcategorieën 110 en 111 van bijlage II van het Bal.

Het mengen van een te storten afvalstof met een andere te storten afvalstof is doelmatig als vaststaat – eventueel na bemonstering en analyse – dat de afvalstoffen op eenzelfde type stortplaats en op eenzelfde wijze mogen worden gestort.

Afvalstoffen die op grond van Besluit stortplaatsen en stortverboden afvalstoffen niet gezamenlijk in eenzelfde stortcel van een stortplaats mogen worden gestort, mogen ook niet worden gemengd. Daarnaast moet worden voldaan aan de direct werkende voorschriften van het Bssa (met name artikel 8 Bssa) en hoofdstuk 2 van de Regeling acceptatie afvalstoffen op stortplaatsen (zie ook paragraaf 3.6 Mengen en het storten van afvalstoffen). Om te borgen dat bedrijven eerder in de keten ook voldoen aan deze bepalingen, moeten zij in hun administratie vastleggen de gemengde afvalstoffen, hun bestemming en de beoordeling op bovenstaande bepalingen.

De regels voor het mengen tot bouwstoffen staan beschreven in paragraaf 3.3.2 Mengen tot bouwstoffen. Bedrijven kunnen afvalstoffen gebruiken bij de productie van een bouwstof. Daarbij kunnen afvalstoffen met andere afvalstoffen, met andere afvalstoffen die aan de kwaliteitseisen voor bouwstoffen voldoen of met primaire materialen worden gemengd. Dat geldt ook voor bouwstoffen die inpandig worden gebruikt.

Meer informatie staat op de website van het Informatiepunt Leefomgeving op de pagina Hergebruik bouwstoffen, grond en baggerspecie.

Uitzonderingen op dit toetsingskader

Het CMP bevat ook beleid voor het gebruik van afvalstoffen als of in immobilisaten, vulstoffen of toeslagstof voor de productie van bouwstoffen. Hier kunnen bepaalde afvalstoffen onder voorwaarden voor worden gebruikt – en dus gemengd – die zelf niet voldoen aan de kwaliteitseisen van het Rbk2022. Deze uitzonderingen moeten voldoen aan de bepalingen uit Immobilisaat, vulstof of toeslagmateriaal.

De vergunningverlener kan het mengen van afvalstoffen tot meststoffen, met uitzondering van compost, toestaan als dit is toegestaan op grond van de Meststoffenwet. Ook is het mengen van afvalstoffen tot meststoffen toegestaan als dit past binnen de Meststoffenverordening. Dit is uitgelegd in paragraaf 3.4 Mengen tot meststof.

Mengen tot compost

Het CMP vult bovenstaande aan voor het mengen van afvalstoffen tot specifiek compost:

Het beleid en de kennis over circulaire economie is in ontwikkeling. Nieuwe beleidsintenties, wijzigingen van bestaand beleid of wijzigingen in wet- en regelgeving kunnen allemaal leiden tot aanpassingen van het CMP. Het CMP wordt daarom regelmatig geactualiseerd.

Op dit moment worden er geen ontwikkelingen voorzien die kunnen leiden tot wijzigingen in de toetsingskaders voor het mengen van afvalstoffen.

Meer informatie over de ontwikkeling van het CMP en hoe stakeholders daarbij worden betrokken leest u in  Wat is het CMP.

Voor het onderwerp mengen van afvalstoffen zijn de onderstaande hulpmiddelen beschikbaar.

• Beslisboom vergunningplicht mengen (pdf, 1.3 MB) helpt bedrijven en bevoegde gezagen om te bepalen of het mengen van afvalstoffen een vergunningplichtige activiteit is. Deze beslisboom is opgesteld op basis van de wettelijke artikelen uit het Besluit activiteiten leefomgeving.
• Factsheet gevaarlijk afval (pdf, 156 kB) geeft een overzicht van wat gevaarlijk afval is en wat dit betekent voor het inzamelen en verwerken van de afvalstoffen.

• RIVM (2024). Concentatiegrenswaarde voor ZZS in afval – update 2023.